Gmina Regimin

Gmina Regimin jest gminą typowo rolniczą, z wieloma walorami krajobrazowymi
i zabytkowymi. Położona jest na obszarze Zielonych Płuc Polski. Pierwsza wzmianka o nazwie Regimin pochodzi z 1385 r., gdy biskup Ścibor potwierdza nadanie Regimina jako uposażenia parafii w Lekowie. Regimin był miejscowością graniczną między Księstwem Mazowieckim a Księstwem Płockim, a po 1526 r. pomiędzy województwami mazowieckim i płockim. Przez cały okres historii, do 1795 r., Regimin leżał w granicach Ziemi Ciechanowskiej.

Na terenie gminy znajdują się dwa rezerwaty przyrody – rezerwat Lekowo o pow. 5,31 ha, chroniący starodrzew dębowy pochodzenia naturalnego z bogatym runem oraz rezerwat leśno-ornitologiczny Modła o pow. 9,36ha, położony na skraju lasów lekowskich i chroniący starodrzew sosnowo-dębowy i miejsca lęgowe bociana czarnego. Oba rezerwaty utworzono w 1979 r. Duża część gminy leży na obszarze chronionego krajobrazu, który obejmuje około 80 proc. powierzchni gminy. Lasy i grunty leśne zajmują powierzchnię ok. 2 500 ha.

Warunki przyrodnicze, ekologiczne i kulturowe sprawiają, że gmina jest atrakcyjnym terenem dla rozwoju turystyki i agroturystyki.

Na terenie gminy warte odwiedzenia są następujące miejscowości:

Koziczynek
Znajduje się tu kościół drewniany p.w. św. Trójcy, wzniesiony pod koniec XVIII w., przebudowany
w latach 1872-92 oraz dzwonnica drewniana z końca XVIII w.

W pobliskim Koziczynie urodził się Bolesław Biegas (właściwe nazwisko Biegalski) (1877-1954), polski rzeźbiarz, malarz i dramatopisarz. Bolesława Biegasa uważa się za jednego z czołowych przedstawicieli kierunku symboliczno-secesyjnego w rzeźbie polskiej i nie tylko.

O jego związkach z miejscowością świadczy marmurowa tablica ufundowana przez Towarzystwo Miłośników Ziemi Ciechanowskiej i umieszczona na budynku dawnego dworu z XIX/XX w.

Lekowo
Miejscowość oraz przyległe do niej lasy należały do Ordynacji Rodu Hrabiów Krasińskich
w Opinogórze. W Lekowie wznosi się drewniany kościół z XVIII w. p.w. św. Stanisława Biskupa, rozbudowany w XIX w. Obok kościoła stoi dzwonnica drewniana, wzniesiona w XVIII w.

Na cmentarzu przykościelnym w Lekowie znajdują się mogiły dwóch żołnierzy poległych we wrześniu 1939 r. oraz grób Jana Mościckiego, uczestnika powstania styczniowego, dowódcy plutonu złotych ułanów. Jan Mościcki poległ w czasie bitwy pod Rydzewem w dniu 8 września 1863 r. Był stryjem późniejszego prezydenta RP, Ignacego Mościckiego, i właścicielem majątku Klice. Własnym kosztem wystawił oddział ułanów. Podczas bitwy oficerowie z oddziału Ziembińskiego osłaniali odwrót swoich żołnierzy. Większość z nich, łącznie z dowódcą poległa. Z bitwy ocalał Faustyn Mościcki – ojciec Ignacego – dowódca kawalerii powstańczej.

Szulmierz
We wsi znajduje się murowany dwór oraz park z 2. połowy XIX w. W okresie od 15 lipca do 26 sierpnia 1887 r. we dworze Cyprysińskich w Szulmierzu przebywał młody Stefan Żeromski (1864-1925). Udzielał korepetycji synom właścicieli majątku.

Dwór w Szulmierzu stał się pierwowzorem dla dworu w Nawłoci z „Przedwiośnia”. Swój tutejszy pobyt Żeromski utrwalił również w 14. tomie „Dzienników”. W oparciu o usłyszane tu opowieści, Żeromski oparł akcję noweli „Rozdziobią nas kruki i wrony”. Wspomnienia z Szulmierza znalazły się również w utworach „Niedobitek” i „Zapomnienie”.

Niedaleko dworu, po prawej stronie szosy Ciechanów-Grudusk stoi pomnik przyrody – dąb szypułkowy Stefan, o obwodzie pnia ok. 320 cm. Jest jedynym zachowanym drzewem z dębiny opisywanej przez Żeromskiego w „Dziennikach” W latach 60. XX w. na ścianie dworu odsłonięto tablicę upamiętniającą pobyt Żeromskiego w Szulmierzu, a przed dworem odsłonięto pomnik
z popiersiem pisarza wg projektu znanej rzeźbiarki Zofii Wolskiej.

Z Szulmierza Stefan Żeromski wybrał się na wycieczkę do Opinogóry w dniu 22 sierpnia 1887 r., żeby zobaczyć miejsce spoczynku poety Zygmunta Krasińskiego. Wspomnienia z tej wycieczki również opisał w „Dziennikach”: „Byłem dziś w Opinogórze. Od dawna, odkąd tu jestem, wzdychałem do tej wycieczki, jak muzułmanin  do zwiedzenia grobu Mahometa. Jeździliśmy konno
z Kaziem.”

W gminie Regimin można jeszcze zwiedzić Zeńbok, a w nim kościół parafialny p.w. św. Bartłomieja, pochodzący z końca XVIII w., oraz dwór drewniany z parkiem (ogrodem) z końca XIX w. Miłośnicy historii mogą też dotrzeć do miejscowości Klice, w której dzieciństwo spędził późniejszy Prezydent RP, Ignacy Mościcki (1867-1946). W Klicach znajdują się pozostałości zespołu dworskiego – dworu oraz parku i ogrodu z XIX/XX w.